«عرفات» نام منطقه وسیعی است با مساحت حدود 18 کیلومتر مربع در شرق شهر مکه و اندکی متمایل به جنوب و در میان راه مکه به طائف قرار دارد. این منطقه به وسیله کوه هایی که به شکل نیم دایره در اطرافش قرار دارد، مشخص شده است. 

حجّاج بیت الله الحرام در روز عرفه، یعنی نهم ذی الحجه، از ظهر تا مغرب شرعی در این منطقه حضور می یابند و در اصطلاح فقهی، این حضور «وقوف» نامیده می شود. اهمیت حضور در عرفات تا آنجاست که گفته اند: «الحَجُّ عَرَفَه» یا «الحجُّ عَرَفات». (سنن ترمذی؛ جلد 5؛ صفحه 214؛ شماره 2975)

این وقوف، یکی از ارکان حج تمتع است و در صورت عدم تحقق آن، حج محقق نمی شود. این تأکید قدری هم به خاطر تحریض قریش بر وقوف در عرفات بود؛ زیرا آنان که خود را طایفه برگزیده می دانستند و به اصطلاح اهل حُمس یا تشدد در دینداری و اهل حرم معرفی می کردند، خود را بی نیاز از وقوف می دیدند. این در حالی بود که رسول خدا (ص) این برخورد آنان را نادرست دانسته و خود در حجّه الوداع، در عرفات وقوف کردند.

عرفات در خارج از محدوده حرم است و وقوف در آن؛ یعنی بیرون رفتن حاجی از محدوده حرم و بازگشت به درون حرم تفسیر شده است. در ادوار مختلف تاریخی و تا به امروز، اطراف عرفات را با علائم و تابلو به طور دقیق مشخص کرده اند. درباره نامگذاری این منطقه به عرفات، چهار نکته گفته اند:

1) وقتی جبرئیل مراسم حج را به آدم (ع) یا به ابراهیم خلیل (ع) آموخت، در پایان به او گفت: «عَرَفتَ؟» آیا شناختی؟ (علل الشرایع؛ جلد 2؛ صفحه 436)

2) آدم و حوّا در این منطقه یکدیگر را شناختند (= تَعارَفا) و بازیافتند.

3) عرفات از آن رو به این نام شناخته شد که مردم در آنجا به گناهان خود اعتراف می کنند. در روایتی از امام صادق (ع) نقل شده است که درباره نامگذاری عرفات فرمودند: جبرئیل در ظهر عرفه از ابراهیم پرسید: ای ابراهیم، به گناهان خود اعتراف کن و مناسک را بشناس. عرفات را به خاطر این سخن جبرئیل که گفت: «إعتَرِف»، عرفات نامیدند. (علل الشرایع؛ جلد 2؛ صفحه 436)ِ

4) برخی هم عرفه را به معنای کوه گرفته اند.

در شمال شرقی عرفات، «جبل الرحمه» قرار دارد. این کوه، مستقل از کوههایی است که منطقه را در حصار خود گرفته اند. در قرن ششم هجری، جمال الدین اصفهانی والی موصل و شام، از پائین تا بالای کوه را پله ساخت تا صعود به آن، آسان شود. گفتنی است در فقه شیعه، در زمان وقوف (که از ظهر شرعی تا مغرب شرعی روز نهم ذی الحجه است )، صعود به کوه عرفه، کراهت دارد.

روایت شده است که رسول خدا (ص) خطبه حجه الوداع را بر فراز این کوه ایراد کردند. (فصلنامه میقات حج؛ شماره 12؛ صفحات 142 الی 162) در گذشته مسجد کوچکی با نام « مسجد الصّخرات » در پائین کوه بوده که گفته اند آنجا محل ایراد خطبه توسط رسول خدا (ص) بوده است. (التاریخ التقویم؛ جلد 6؛ صفحات 41، 54 و 55)

این خطبه از اهمیت بسیاری برخوردار بوده و حاوی چندین نکته مهم است؛ از جمله:

1) لزوم رعایت حرمت مال و جان یکدیگر.

2) رعایت حرمت ماههای حرام و از بین بردن تغییراتی که در ماههای سال برای جابجایی ماههای حرام انجام می دادند.

3) بازگرداندن امانت مردم در نزد هرکسی که هست.

4) لغو ربا و طلب های رَبـَوی.

5) لغو حقوق مربوط به خون هایی که در جاهلیت ریخته شده است.

6) رعایت حقوق متقابل همسران به ویژه رعایت حقوق زنان توسط مردان (فصلنامه میقات حج؛ شماره 28؛ صفحات 96 و 97)

در روایات، تأکید زیادی بر بخشش گناهانِ افراد حاضر در عرفات در روز عرفه شده است. امام علی (ع) روایت می کنند؛ به رسول خدا (ص) گفته شد: کدام گروه از اهل عرفات، جرمشان بزرگتر است؟ حضرت فرمودند: «ألّذی یَنصَرِفُ مِن عَرَفاتٍ وَ هُوَ یَظُنُّ أنَّهُ لَم یُغفَر لَهُ» (کسی که از عرفات برمی گردد و گمان می برد که مورد بخشش قرار نگرفته است.) (من لا یحضره الفقیه؛ جلد 2؛ صفحه 211) امام صادق (ع) در شرح این سخن فرمودند: مقصود، کسی است که از رحمت خداوند عزّوجلّ مأیوس است. (الجعفریات؛ صفحه 64 ـ الحج و العمره فی الکتاب و السنه؛ صفحه 220)

 

 

 

            


استفتاءات مراجع عظام

فصلنامه جامع

نشریه شماره یازدهم

دریافت آرشیو سایر شماره‌های نشریه

      

نشریه دهم            نشریه نهم 

      

نشریه هشتم         نشریه هفتم 

Image اعیاد شعبانیه در یک نگاه
یکشنبه, 24 اسفند 1399
اعیاد شعبانیه در یک نگاه کشتی نجات(ویژه نامه ولادت امام حسین علیه السلام) امام...
Image امام موسی کاظم(ع)، درخت سبز ولایت
دوشنبه, 18 اسفند 1399
  امام موسی کاظم(ع)، درخت سبز ولایت دوره حیات امام موسی بن جعفر علیه السلام عصر...
Image ولادت امام جواد علیه السلام مبارک باد.
یکشنبه, 03 اسفند 1399
الْمُؤمِنُ يَحْتاجُ إلى ثَلاثِ خِصالٍ: تَوْفيقٍ مِنَ اللّهِ عَزَّوَجَلَّ، وَ...
Image ميلاد دهمين منظومه كهكشان هستى، طلايه ‏دار پاكى و هدايت، امام على ‏النقى (ع) گرامى باد.
سه شنبه, 14 مرداد 1399
امام هادي علیه السّلام فرمودند:اَلْعِلْمُ وِراثَةٌ كَريمَةٌ وَالاْدَبُ حُلَلٌ...
Image عرفات، سرزمین شناخت و معرفت
چهارشنبه, 08 مرداد 1399
عرفات، سرزمین شناخت و معرفت ساز و کار نیایش، مانند ساز و کارهای تبادل امواج...
Image کرونا و ازدواج آسان
سه شنبه, 31 تیر 1399
 شیوع ویروس کرونا در کنار خرابی‌ها و خساراتی که داشت، آثار مثبتی نیز بر جا گذاشت و...
Image بعثت نبوی و نزول قرآن
چهارشنبه, 20 اسفند 1399
بعثت نبوی و نزول قرآن از روایات اسلامی و مطالعات تاریخی برمی‌آید، مسأله بعثت...
Image بررسی مفهوم «احسان» و «محسنین» در قرآن کریم
پنج شنبه, 14 اسفند 1399
بررسی مفهوم «احسان» و «محسنین» در قرآن کریم چکیده: واژه «احسان» از ریشه «حُسن» به...
Image زینب علیها السلام الگوی حضور
شنبه, 09 اسفند 1399
زینب علیها السلام الگوی حضور الگوی حضور کیست؟ گسترش روزافزون ارتباطات فرهنگی،...
Image روز دحوالارض
پنج شنبه, 26 مرداد 1396
فرمایش و توصیه های حضرت آیت الله هاشمی تبریزی به مناسبت 25 ام ذی القعده (دحو الارض)...
Image گزیده ای از بیانات حضرت آیت الله هاشمی تبریزی در خصوص ولادت حضرت علی اکبر و روز جوان
دوشنبه, 18 ارديبهشت 1396
بعد التحیة والسلام و تبریک ولادت این اسوه تقوی و مقاومت و شجاعت حضرت علی اکبر علیه...
Image راه‌اندازی سامانه آموزش مجازی
شنبه, 30 فروردين 1399
از زمان ورود ویروس منحوس کرونا (کویید19) به کشور، تبعات آن را می‌توان در تمام...
Image برنامه تحصیلی نیمسال دوم حوزه 99-98
یکشنبه, 29 دی 1398
      برنامه تحصیلی نیمسال دوم حوزه 99-98  
Image رئیس پلیس راهور ناجا در درس خارج آیت الله هاشمی تبریزی:انضباط ترافیکی نشانه توسعه یافتگی کشورهاست
چهارشنبه, 06 آذر 1398
رئیس پلیس راهور ناجا گفت: انتظام بخشی ترافیکی بحث مهمی است که نشانه توسعه یافتگی...
Image برگزاری مسابقات تیر اندازی
یکشنبه, 03 اسفند 1393
پایگاه  بسیج شهید حسن سیف مسابقات تیر اندازی در ابان ماه برگزار کرده و به نفرات...
Image همکاری جهت طبخ غذا در ماه محرم
یکشنبه, 03 اسفند 1393
همکاری پایگاه بسیج شهید حسن سیف در ماه محرم جهت طبخ غذا با مسجد جامع
Image برگزاری مسابقات فوتبال
یکشنبه, 03 اسفند 1393
برگزاری مسابقات فوتبال با همکاری بسیج پایگاه  شهید حسن سیف و شهرداری ناحیه هفت در...

سالن اجتماعات

اوقات شرعی

نظر سنجی

فعالیت فرهنگی مسجد را چگونه ارزیابی میکنید

5628726
امروز
دیروز
بازدید کل
1790
3089
5628726

امروز: شنبه، 02 بهمن 1400
JoomShaper